چی ڕێگری دەکات لە بەکارهێنانی ڕاستەقینەی زیرەکی دەستکرد لە تاقیگەکانی پاتۆلۆژیدا؟
لە گفتوگۆیەکی قووڵ لەگەڵ پرۆفیسۆر حەمید تیزهوش، مامۆستای زانیاریی زیستی لە Mayo Clinic، پرسیاری گرنگ دەخرێتە ڕوو دەربارەی جیاوازی نێوان چاوەڕوانییە زیادەکان و واقیعی کلینیکی. مۆدێلە بنەڕەتییەکان و مۆدێلە زمانییە گەورەکان هێشتا دوورن لە پڕکردنەوەی پێنج پێداویستیی بنەڕەتی کە سازش لەسەریان ناکرێت: وردی، یەکسانی، خێرایی، کارایی و بەهێزی.
کێشەکە نەبوونی توێژینەوە یان کەمیی دارایی نییە. کێشەکە ئەوەیە کە زۆربەی ئەو شتانەی لە کۆنفرانسەکان و ڕاگەیاندنە فەرمییەکاندا پیشان دەدرێن، تاقیکردنەوەی کلینیکیی ڕاستەقینەیان بەسەردا ناچێت. مۆدێلێک لە تاقیکردنەوەی تاقیگەییدا 95% ئەنجام بەدەستبهێنێت، لەبەردەم جۆراوجۆریی ڕاستەقینەی نسیج، ڕەنگکردن و جۆری نایەکسانی سلایدە دیجیتاڵەکاندا دەشێت هەڵبوەشێتەوە.
پێداویستییە پێنجەکان: بۆچی زیرەکی دەستکرد ناتوانێت پڕیان بکاتەوە؟
وردی
مۆدێلێک کە لە 90%ی حاڵەتەکاندا ڕاست بێت، ڕەنگە بۆ پێشنیار یان پاڵاوتن بەس بێت، بەڵام بۆ دەستنیشانکردنی کۆتایی پەسەند ناکرێت. هەڵەی 10% واتە لە هەر دە نەخۆشدا یەکێک دەستنیشانکردنی هەڵە وەردەگرێت. لە پاتۆلۆژیدا ئەم ژمارەیە کارەساتە. وردیی پێویستی کلینیکی نزیکەی 99%ە، ژمارەیەک کە هیچ مۆدێلێکی بنەڕەتی تا ئێستا لە هەڵسەنگاندنی سەربەخۆدا پێی نەگەیشتووە.
یەکسانی
هەمان سلایدی دیجیتاڵ دەکرێت هەر جارێک کە مۆدێلەکە کاری لەسەر دەکات، دەستنیشانکردنێکی جیاواز وەربگرێت. ئەم کێشەیە لە نەوردی خراپترە، چونکە پێشبینی ناکرێت. پاتۆلۆژیست دەشێت لەگەڵ هاوکارێکیدا جیاوازی هەبێت، بەڵام جیاوازییەکەی ڕێچکەیەکی تێگەیشتووی هەیە. گۆڕانی مۆدێل هەڕەمەکییە و پێشبینی ناکرێت. توێژینەوەیەکی نوێ پیشانی داوە کە هەندێک مۆدێل بۆ هەمان WSI کاتێک وێنەکە 90 پلە دەخولێنرێت، ئەنجامی جیاواز دەدەن.
خێرایی
چارەسەرکردن لە کاتی ڕاستەقینەدا خۆشگوزەرانی نییە. تاقیگەیەک کە ڕۆژانە 300 سلاید چارەسەر دەکات، پێویستی بە ئەنجام هەیە لە چەند خولەکدا، نەک چەند کاتژمێر. زۆر مۆدێلی توێژینەوەیی ژێرخانی حیسابییەکیان پێویستە کە کاتی ڕاستەقینە لە کرداردا نامومکین دەکات. جیاوازی نێوان خێرایی inference لە ژینگەی توێژینەوە و ژینگەی بەرهەمهێناندا گەورەیە.
کارایی
مۆدێلێک کە بۆ شیکردنەوەی یەک سلاید پێویستی بە 16 GPU هەبێت، بۆ زۆربەی تاقیگەکان چارەسەرێکی کردەیی نییە. کارایی واتە بەدەستهێنانی ئەنجامی پێویست بە کەمترین سەرچاوەی مومکین. ئەمە ئەندازیارییەکی تەواو جیاواز دەوێت لەوەی لە تاقیگە ئەکادیمییەکاندا دروست دەکرێت، کە سەرچاوەی حیسابی تێیان سنووردار نییە.
بەهێزی
مۆدێلێک کە لەسەر داتای یەک سکەنەر ڕاهێنراوە، لەگەڵ سکەنەرێکی جیاوازدا دەشێت بە تەواوی شکست بهێنێت. جۆراوجۆری لە پرۆتۆکۆلەکانی ڕەنگکردن، جۆری ئامادەکردن و ئەستووری نسیجدا، بەهێزی دەکاتە تەحەدایەکی ناوەندی. هەر تاقیگەیەک دەزانێت جیاوازییەکی بچووک لە ڕەنگی H&E دەتوانێت جیاوازییەکی گەورە لە دەرچووی مۆدێلەکە دروست بکات.
ڕێبازی فرە-مۆداڵ: ئایا ئەمە چارەسەرە؟
تیزهوش باس لە توانای ڕێبازی فرە-مۆداڵ دەکات بۆ داخستنی هەندێک لەم بۆشاییانە. لەبری پشتبەستن بە وێنە بە تەنیا، ئەم ڕێبازە داتای نسیجی لەگەڵ زانیاریی کلینیکی، جینۆمی و ئیمۆنی کۆدەکاتەوە. بیرۆکەکە نوێ نییە، بەڵام بەکارهێنانی لە مۆدێلە بنەڕەتییە گەورەکاندا ئەوەیە کە جێی سەرنجی دەکات.
تەحەداکە دەمێنێتەوە لەوەی چۆن هەموو ئەم مۆداڵانە بە شێوەیەکی یەکسان نوێنەرایەتی بکرێن. داتای IHC وەک داتای WSI نییە، و وەڵامی ئیمۆنی بە ئاسانی لە ڤێکتەرێکی ژمارەییدا کورت ناکرێتەوە. مۆدێلێک کە مامەڵەکردن لەگەڵ چەند مۆداڵێکدا باش دەزانێت، پێویستی بە ڕاهێنان لەسەر داتای بەوردی نیشانەکراو لە هەموو مۆداڵەکان هەیە، و ئەمە هاوکاریی نێوان دامەزراوەکان دەخوازێت کە بە ئاسایی داتاکانیان هاوبەش ناکەن.
پاتۆلۆژیست پێویستە داوای چی بکات؟
بەرپرسیارێتی تەنیا لەسەر پەرەپێدەران نییە. پاتۆلۆژیستەکان بەکارهێنەری کۆتایین، و مافیان هەیە پێش وەرگرتنی هەر تەکنەلۆژیایەک پرسیاری سەخت بکەن.
دەربارەی داتای ڕاهێنان بپرسن: لە کوێوە هاتووە؟ چەند تاقیگە بەشدارییان کردووە؟ ئایا جۆراوجۆریی ڕەگەزی، تەمەن و جوگرافیا دەگرێتەوە؟ داتای یەک نەخۆشخانە لە ئەمریکای باکوور نوێنەرایەتی جیهان ناکات.
دەربارەی هەڵسەنگاندنی سەربەخۆ بپرسن. ئەو توێژینەوەیەی پەرەپێدەر دەربارەی بەرهەمەکەی بڵاوی دەکاتەوە، بەڵگەیەکی پەسەند نییە. بەدوای هەڵسەنگاندنی لایەنی سێیەمدا بگەڕێن، و بەدوای تاقیگەکاندا کە مۆدێلەکەیان لە مەرجی ڕاستەقینەدا بەکارهێناوە.
هەروەها دەربارەی میکانیزمی پێداچوونەوە بپرسن. چی ڕوودەدات کاتێک مۆدێلەکە هەڵە دەکات؟ ئایا سیستەمێک هەیە بۆ تۆمارکردن و شیکردنەوەی لادانەکان؟ یان مۆدێلەکە سندوقێکی ڕەشە کە ناتوانرێت وردبینی بکرێت؟
تەکنەلۆژیایەک کە ناتوانرێت وردبینی بکرێت، نابێت وەربگیرێت. ئەمە یاسایەکی سادەیە. پاتۆلۆژیست لەبەردەم نەخۆشدا بەرپرسیارە، و ئەم بەرپرسیارێتییە ناتوانرێت بدرێتە ئامرازێک کە بڕیارەکانی تێنەگەیشتوون یان پێداچوونەوەیان بۆ ناکرێت.